Hepatitis

Bolesnik s hepatitisom C

Hepatitis je pojam koji označava upalu jetre koja može nastati kao posljedica virusne infekcije, unosa u tijelo otrovnih tvari (npr. alkohol) ili pojedinih lijekova. Ove stranice govore o hepatitisu uzrokovanom virusnim infekcijama. Postoji nekoliko vrsta virusnih upala jetre, a najčešće su: Hepatitis A, B i C.

Svi se ovi hepatitisi razlikuju po putovima prijenosa, dužini inkubacije (vrijeme od zaraze do pojave bolesti), težini bolesti, mogućnosti prelaska u kroničnu upalu (kronični hepatitis) i razvoju teških posljedica kao što su ciroza i rak jetre. Simptomi (znakovi) bolesti uvelike ovise o vrsti virusnog hepatitisa, a mogu biti proljev, bolovi ispod desnog rebrenog luka, žutica (žuta boja kože i sluznica) kod hepatitisa A pa do nespecifičnog trajnog umora bez drugih simptoma kao kod kroničnog hepatitisa C.

Hepatitis  A je zarazna bolest koja se prenosi fekalno-oralnim putem. To znači da se uzročnik izlučuje iz organizma bolesnika ili zdravog kliconoše stolicom i/ili urinom, a ulazi u organizam čovjeka kroz usta. Poznata je pod imenima „zarazna žutica“ ili „bolest prljavih ruku“. Bolest je samo akutna, a kronični hepatitis A ne postoji. Bolest se sprječava higijenskim mjerama (pranje ruku, osiguranje zdravstveno ispravne vode, pravilna termička obrada hrane) te cijepljenjem protiv hepatitisa A.

Bolesnik s hepatitisom C

Hepatitis  B je vrlo zarazna bolest koja se prenosi krvlju zaraženom s hepatitis B virusom (HBV). Prema podacima svjetske zdravstvene organizacije u svijetu im 350 milijuna kroničnih nositelja virusa hepatitisa B. Oni su stalan potencijalni izvor novih infekcija. U našoj domovini uvedeno je obavezno cijepljenje protiv hepatitisa B pa je broj novoprijavljenih osoba s HBV infekcijom u stalnom padu. Tako je 2004.godine prijavljeno 217, a 2007.godine samo 127 novih bolesnika s HBV.

Hepatitis  C je upalna bolest jetre uzrokovana virusom hepatitisa C ( HCV).
Pored hepatitis C virusa (HCV) postoje i drugi virusi koji mogu izazvati hepatitis kao što su  A, B, D i E. Oštećenje jetre može nastati i uslijed pretjeranog konzumiranja alkohola, autoimunih bolesti ili bolesti metabolizma.
Glavna karakteristika hepatitisa C je da upravo ta vrsta hepatitisa najčešće prelazi u kronični oblik s mogućnošću razvoja ciroze i hepatocelularnog karcinoma.
Oštećenja jetre koja nastaju kao kasne posljedice kronične infekcije virusom hepatitisa C danas su najčešći razlog transplantacije jetre.
Procjene govore da od kronične infekcije virusom hepatitisa C u svijetu boluje oko 150 – 170
milijuna ljudi ili 3 % svjetske populacije. Procjenjuje se da je broj inficiranih u Hrvatskoj oko 1,3 % . Za razliku od hepatitisa B, broj novoprijavljenih od hepatitisa C raste. U 2007.godini je prijavljeno 302 novoinficirane osobe.
Uzročnik oboljenja je virus hepatitisa C, RNA virus  koji pripada obitelji Flaviviridae.
Postoji 6 glavnih genotipova s različitom geografskom distribucijom i više od 50 podtipova.
- GENOTIP 1 - zastupljen je uglavnom u Europi i sjevernoj Americi (70 % svih osoba koje imaju hepatitis C u našim krajevima).
- GENOTIPOVI 2 i 3 – 30% svih osoba u Europi i sjevernoj Americi zaraženo je ovim genotipovima.
Također su često zastupljeni na Dalekom Istoku i u Australiji.
- GENOTIP 4 – najčešće se javlja u Africi i na Bliskom Istoku (oko 90 % svih osoba koje imaju hepatitis C na Bliskom istoku i Africi zaraženo je genotipom 4).
- GENOTIPOVI 5 i 6 – pojavljuju su u Jugoistočnoj Aziji i Južnoj Africi.