skip to the content

Dijagnosticiranje reumatoidnog artritisa

Bolesnica sa reumatoidnim artritisomPostupci u bolesnika s aktivnim reumatoidnim artritisom obično počinju temeljitom procjenom svih tegoba bolesnika, fizikalnim pregledom i laboratorijskim testovima.

Za sigurnu dijagnozu reumatoidnog artritisa potrebna su četiri pozitivna kriterija i trajanje od barem šest tjedana:
• jutarnja ukočenost u trajanju od najmanje jednog sata
• upala zgloba (artritis) najmanje triju zglobnih razina s oteklinom i izljevom u trajanju od najmanje šest tjedana (ručni zglobovi, mali zglobovi šake, lakat, koljena, nožni zglobovi, mali zglobovi stopala)
• upala zglobova šake (artritis šake): najmanje jedna od sljedećih razina mora biti natečena: ručni zglob, mali zglobovi dlana, mali zglobovi prstiju šake, u trajanju od najmanje šest tjedana
• simetrične otekline i zahvaćenost zglobova (u trajanju od najmanje šest tjedana)
• potkožni čvorići
• tipične radiološke (rendgen – Rtg) promjene
• pozitivan nalaz reumatoidnog faktora (RF-a)

Simptomi

U najvećem broju slučajeva bolest se razvija sporo te ima lagani i progresivni tijek. Bolesnik se u početku osjeća loše, uz opće simptome (malaksalost, slabiji apetit, kronični umor). Iznimno bolest može početi akutnim, naglim napadima, što se očituje upalom jednog ili više zglobova.

Nakon početne nespecifične faze pojavljuju se prvi karakteristični znakovi bolesti, kao što je jutarnja ukočenost zglobova, a najprije zglobova prstiju i šake. Kasnije se razvojem bolesti zahvaćaju i veliki zglobovi (koljeno, rame, lakat, kuk). Karakteristika reumatoidnog artritisa u odnosu na neka druga slična oboljenja jest da su otekline zglobova simetrične te obično najprije nateknu zglobovi prstiju na rukama i nogama. Kada se zglobovi uspiju razgibati, bolesnik ne osjeća veće probleme sve do sljedećeg jutra kada opet osjeća ukočenost zglobova. S vremenom jutarnja ukočenost postaje sve teža i dugotrajnija. 

Drugi važan simptom koji se pojavljuje ubrzo nakon jutarnje ukočenosti jest bol, koja je u početku prisutna samo periodički, prilikom nekih kretnji u zglobu, a kasnije je bolesnik trajno osjeća. Osim na zglobovima, promjene se mogu pojaviti i na drugim organima te organskim sustavima. Na koži se mogu pojaviti potkožni čvorići, osobito u osoba s težim simptomima. Od unutarnjih organa zapažene su promjene na srcu i plućima. Srce može pokazivati poremećaj u smislu perikarditisa, dok se na plućima javlja pleuritis, ali i difuzna intersticijska fibroza pluća. RA može biti praćen povećanjem limfnih čvorova i slezene, a moguća je i anemija, trombocitopenija te granulocitopenija. Na oku se može pojaviti upala bjeloočnice pa se razvija episkleritis.

Saznajte više

Simptomi reumatoidnog artritisa

 

Dijagnoza RA postavlja se na temelju sljedećeg:

• anamneze (razgovora s bolesnikom), kojom se dobivaju podaci o sličnoj ili istoj bolesti u obitelji, navedenim općim simptomima bolesti kao što su umor, nesanica, slabost, jutarnja ukočenost
• fizikalnog pregleda, koji je uglavnom orijentiran na pregled zglobova, postojanje deformacija i nepravilnosti
• laboratorijskih pretraga: testova aktivne upale (sedimentacija eritrocita, određivanje C-reaktivnog proteina), hematoloških pretraga (nalaz anemije), imunoloških testova (prisutnost reumatoidnog faktora)
• radioloških (Rtg) pretraga: Rtg srca, pluća, šake, stopala, koljena, laktova i zdjelice, scintigrafija skeleta)